Hiện có tới 30% thạc sĩ đã tốt nghiệp chương trình này
đang giảng dạy tạo các trường ĐH Việt Nam. Lợi thế nhất của
chương trình đào tạo cao học như thế này là sinh viên được
tiếp thu kiến thức từ trường ĐH mang tầm quốc tế nhưng không
làm chảy máu chất xám của Việt Nam.
Từ vùng quê lam lũ miền trung trở thành nhà khoa học
nổi tiếng của Bỉ
| Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Hưng hiện
là chủ nhiệm bộ môn Cơ học phá hủy thuộc Khoa Kỹ thuật
Hàng không vũ trụ, ĐH Liège (Bỉ). Ông đã vinh dựđược
trao huy chương Viện Hàn lâm khoa học - nghệ thuật Bỉ,
huy chương Lao động hạng nhất của Bỉ; huân chương Đại sĩ
quan của vua Léopold II Vương quốc Bỉ. Giáo sư là tác
giả của hơn 170 công trình khoa học đăng tải trên các
tạp chí quốc tế. Từ ngày 5 đến 10-9-2004, giáo sư là đại
biểu duy nhất của Bỉ và Việt Nam được mời tham dự Hội
nghị toàn cầu về tính toán cơ học lần thứ 6 tổ chức tại
Bắc Kinh, Trung Quốc. |
Khó có thể tưởng tượng được rằng, những giáo sư danh
tiếng của nhiều trường ĐH Bỉ sang dạy chương trình thạc sĩ của
dự án do Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Đăng Hưng làm chủ nhiệm lại
không nhận một đồng lương nào ngoài tiền vé máy bay và số tiền
sinh hoạt phí ít ỏi tại Việt Nam, trong khi đó nếu dạy ở nước
ngoài, lương của họ có thể tới 1.000 USD/ngày. Mỗi khóa đào
tạo, thầy Nguyễn Đăng Hưng mời tám giáo sư, hầu hết là các
giáo sư trưởng của các trường ĐH dạy ở Hà Nội và TP Hồ Chi
Minh. Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng cho biết: "Họ tới Việt Nam dạy
tình nguyện bởi họ muốn chia sẻ tấm lòng vì Việt Nam với
tôi".
Vì Việt Nam - ý nghĩ này đã nung nấu từ trong tim của
chàng thanh niên quê gốc ở Quảng Nam khi nhận được học bổng du
học tại Bỉ vào năm 1960. Chàng trai ấy để lại đằng sau ký ức
về một tuổi thơ khắc nghiệt và bi thương để quyết tâm học thật
giỏi nơi xứ người. Mẹ anh không còn nữa sau một cuộc càn quét,
gần một nửa người thân nằm xuống trong cuộc chiến. Còn người
cha đã hy sinh hạnh phúc riêng tư, ở vậy nuôi anh học xuất sắc
bậc trung học, cùng một lúc thi đỗ vào bốn trường ĐH và cao
đẳng. Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng tâm sự: "Đó là những điều thôi
thúc tôi có thể làm những việc khó khăn nhất cho quê
hương".
Năm 1966, chàng trai Nguyễn Đăng Hưng tốt nghiệp kỹ sư kỹ
thuật hàng không vũ trụ của Trường ĐH Liège, rồi trở thành
thạc sĩ khoa học ứng dụng, tiến sĩ đặc biệt khoa học ứng dụng
ĐH Liège. Thời còn là sinh viên, khi báo chí phương Tây đưa
tin về chiến tranh ở Việt Nam, Nguyễn Đăng Hưng đã xúc động
viết những vần thơ:
Tôi thấy mình còn chưa biết
Bên trời mưa gió làm
sao
Cả triệu linh hồn hủy diệt
Một thân lệ nuốt chưa
vào.
Trở về giúp Việt Nam sau 40 năm sống ở nước
ngoài
Các thạc sĩ tốt nghiệp chương trình
EMMC
khóa 4 (1998 - 2000).
Ngay khi nước nhà thống nhất, lúc đó Giáo sư Nguyễn Đăng
Hưng - lúc ấy ở tuổi tráng niên, đang thực hiện những công
trình nghiên cứu khoa học trong giai đoạn sung mãn nhất - đã
trở về Việt Nam. Từ năm 1976 đến 1997, Giáo sư Nguyễn Đăng
Hưng giảng dạy chuyên môn tại Trường ĐH Bách khoa TP Hồ Chí
Minh, Viện Thủy lợi, ĐH Bách khoa Hà Nội, ĐH Bách khoa Đà
Nẵng.
Từ năm 1995 đến nay, Giáo sư Hưng liên tục giảng dạy tại
ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh và ĐH Bách khoa Hà Nội trong khuôn
khổ chương trình đào tạo thạc sĩ do Bỉ và cộng đồng châu Âu
tài trợ. Trước đó, từ năm 1977 đến 1994, Giáo sư Hưng đã thực
hiện nhiều dự án nhỏ từ các nguồn tài trợ của Bỉ để giảng dạy
tại các trường ĐH Việt Nam. Năm 1995, mơ ước của Giáo sư Hưng
đã trở thành hiện thực khi ông sáng lập Trung tâm đào tạo cao
học Việt - Bỉ tại Trường ĐH Bách khoa TP Hồ Chí Minh để thực
hiện dự án đào tạo thạc sĩ châu Âu về cơ học trong xây dựng
trị giá 300.000 USD do Bộ Hợp tác quốc tế Bỉ tài trợ.
Để có được dự án này, Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng đã phải
vượt qua rất nhiều "cửa ải" để được Bộ Hợp tác quốc tế Bỉ giao
tiền cho ông thực hiện ở một đất nước xa xôi. Dự án đã được
nung nấu từ những ngày thầy Hưng giảng dạy ở Việt Nam. Hồi mới
về nước, khi giúp được một người làm luận án tiến sĩ, thấy
nhiều người khác muốn xin học bổng để nghiên cứu mà thầy không
còn tiền nữa, thầy đã nảy ra ý nghĩ: tại sao lại không có hình
thức du học tại chỗ để nhiều em được học chương trình của ĐH
nước ngoài.
Nhưng khi thầy Hưng viết dự án gửi Bộ Hợp tác quốc tế Bỉ
về điều này, dự án đã bị bác bỏ bởi thật mạo hiểm khi tổ chức
một chương trình học trọn vẹn, đầy đủ, có cấp bằng của một
trường ĐH Bỉ tại một đất nước xa xôi. Thầy rất tha thiết với
dự án này và quyết tâm không bỏ cuộc. Thầy đã tìm gặp được ông
Bộ trưởng Bộ Hợp tác quốc tế, người từng xuống đường phản đối
chiến tranh của Mỹ tại Việt Nam. Thật bất ngờ, ông bộ trưởng
đã đồng tình với dự án này và nói: "Còn ai hơn ông (thầy Hưng)
có thể giúp cho Việt Nam tốt nhất".
Lại một may mắn nữa đến với thầy khi trở về Việt Nam, lúc
đang gặp khó khăn triển khai dự án này, thầy đã được gặp Tổng
Bí thư Đỗ Mười trong cuộc gặp gỡ của Tổng Bí thư với Việt
kiều. Tổng Bí thư đã tạo mọi điều kiện thuận lợi cho thầy thực
hiện dự án. Năm 1998, thầy Hưng lại sáng lập tiếp Trung tâm
đào tạo cao học Bỉ - Việt tại Trường ĐH Bách khoa Hà Nội ,
thực hiện dự án đào tạo thạc sĩ châu Âu về ngành mô hình hóa
các môi trường liên tục. Cùng với nhiều dự án quan trọng khác
như đào tạo Pháp ngữ, tổng số tiền mà các dự án này đem lại
cho Việt Nam đã lên tới hàng triệu USD.
Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng tâm sự: "Khi chọn lựa cho mình
vai trò chiếc cầu nối, tôi đã chọn con đường thực tế và hữu
hiệu có tính khả thi cao để giúp Việt Nam. Tôi trộm nghĩ, đào
tạo chuyên gia, bồi dưỡng kiến thức của giảng viên đại học,
tạo dựng đội ngũ nghiên cứu sinh, tạo điều kiện chuyển giao
công nghệ tiên tiến, tổ chức du học tại chỗ là góp phần nhỏ
cho tương lai dân tộc Việt".
Những gì Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng đã làm không chỉ để lại
ấn tượng tốt đẹp cho sinh viên Việt Nam. Ông Zénon Kowal, đại
diện cộng đồng Wallonie - Bỉ tại Việt Nam đã nói: "Chúng tôi
rất tự hào rằng cộng đồng Wallonie - Bỉ của chúng tôi có một
chuyên gia rất giỏi mà ngoài công việc của một giáo sư khoa
học, Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng còn giúp cho quan hệ của Bỉ,
cộng đồng châu Âu và Việt Nam ngày càng thắm thiết hơn".
Chương trình đào tạo thạc sĩ của thầy Hưng không những
không làm "chảy máu chất xám" mà còn đem lại cơ hội cho rất
nhiều sinh viên có thể đạt được bằng cấp quốc tế với học phí
rất thấp, chỉ khoảng chín triệu đồng trong hai năm học. Sinh
viên nào nằm trong tốp 15 người điểm cao nhất trong quá trình
học còn được cấp học bổng bằng giá trị học phí.
Học viên Lê Xuân Trường (khóa 1999-2001) cho biết, anh đã
chọn học chương trình này bởi đây là khóa học cơ bản và ứng
dụng được trong rất nhiều ngành như cơ khí, xây dựng, kiến
trúc, thủy lợi... Phương pháp giảng dạy ở đây khác hẳn với
những gì được học lâu nay ở Việt Nam, đó là cách dạy giúp cho
sinh viên học tập năng động và biết tìm tới kiến thức qua sách
vở, mạng Internet, nâng cao trình độ tiếng Anh vì các giáo sư
giảng bằng tiếng Anh trên lớp.
Cho tới nay, chương trình cao học của Giáo sư Nguyễn Đăng
Hưng đã đào tạo được 180 thạc sĩ ở TP Hồ Chí Minh, 108 thạc sĩ
tại Hà Nội và 20 tiến sĩ cho Việt Nam. Trong năm 2004 có 7
thạc sĩ sang làm luận án tiến sĩ tại Bỉ. Cũng trong năm nay,
chương trình sẽ tuyển 70 học viên cho các lớp thạc sĩ. Đáng
chú ý là hầu hết các học viên tốt nghiệp đều có vị trí đáng kể
tại các trường ĐH, xí nghiệp, đơn vị kinh doanh trong cả nước.
30 học viên của thầy được nhận học bổng du học tiến sĩ tại
những trường ĐH nổi tiếng nhiều nước trên thế giới. 30% số học
viên đã được nhận làm giảng viên của các trường ĐH.
Ở tuổi 63, Giáo sư Nguyễn Đăng Hưng vẫn đi lại như con
thoi giữa Bỉ và Việt Nam để lo công việc của một giáo sư, một
người quản lý. Việt Nam không chỉ là quê hương mà còn là nơi
thầy tìm thấy người bạn đời tri kỷ nhất sau bao
năm.